Hukuk Yapay Zekası: Avukatlar İçin Seçim Rehberi

Üç tür araç

Avukatların kullandığı yapay zeka araçları üç gruba ayrılır. Aralarındaki fark, yanıtın neye dayandığıdır.

	Genel amaçlı sohbet asistanı	Klasik karar ve mevzuat veritabanı	Hukuka özel yapay zeka asistanı
Türk yargı kararlarının güncel veritabanı	Genellikle yok; eğitim verisine dayanır	Var	Var
Olayı anlatarak arama	Var, ama bir veritabanında aramaz	Çoğunlukla kelime ve künyeyle	Var, anlamına göre
Yanıtta kaynak	Sınırlı ya da yok	Sonuç listesi verir, yanıt yazmaz	Numaralı atıflar
Atıfların gerçek kayıtla denetlenmesi	Yok	Yanıt yazmadığı için gerekmez	Araca göre değişir; sorulmalı
Dilekçe ve sözleşme taslağı	Var, kaynağa bağlı değil	Yok	Var, emsallerle

Genel amaçlı asistanlar dil konusunda güçlüdür, ama Türk yargı kararlarının güncel bir veritabanına bağlı değildir ve var olmayan karar numaraları üretebilir. Klasik veritabanları kaynak açısından güvenilirdir, ama aramayı ve okumayı avukata bırakır. Hukuka özel asistanlar ikisini birleştirmeyi dener; aralarındaki farkı aşağıdaki sorular ortaya çıkarır.

Seçerken sorulacak on soru

Veritabanı neyi kapsıyor? Hangi mahkemelerin ve kurulların kararları, hangi yıllar, mevzuatın hangi türleri; sayılar ve son güncelleme tarihi gösteriliyor mu?
Ne sıklıkla güncelleniyor? Yeni kararlar ve Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikler ne kadar sürede ekleniyor?
Yanıt kaynak gösteriyor mu? Her hukuki iddia, açılabilen bir karara ya da maddeye bağlanıyor mu?
Atıflar denetleniyor mu? Yanıttaki karar numaraları, kullanıcıya ulaşmadan gerçek kayıtla eşleştiriliyor mu; eşleşmeyen atıf ne oluyor?
Karar metni değiştirilmeden açılıyor mu? Atfa tıkladığınızda kararın tam metni mi, yoksa bir özeti mi geliyor?
Mevzuatın olay tarihindeki hâli görülebiliyor mu? Değişen maddelerin önceki metinleri saklanıyor mu?
Kendi belgelerinizle çalışılabiliyor mu? Dosyadaki dilekçe, sözleşme ve kararlar aramaya ve yanıta katılabiliyor mu?
Taslak hangi biçimde alınıyor? Mahkemeye sunulacak UDF, Word ve PDF çıktısı var mı; büronun antedi kullanılabiliyor mu?
Veriler nerede işleniyor? Belgeler yurt dışına aktarılıyor mu, model eğitiminde kullanılıyor mu; sır saklama ve KVKK açısından ne taahhüt ediliyor?
Kurum içi kurulum mümkün mü? Büyük büro ya da şirket hukuk birimi için asistan ve veritabanı kendi sunucularınızda çalışabiliyor mu?

Demo sırasında nasıl denenir?

Sonucunu bildiğiniz bir uyuşmazlığı kendi cümlelerinizle sorun; gelen kararların sizin bildiklerinizle örtüşüp örtüşmediğine bakın.
Yanıttaki her künyeyi açın: karar gerçekten var mı, alıntılanan cümle kararda aynen geçiyor mu?
Var olmadığını bildiğiniz bir karar numarasını sorun; araç onu uyduruyor mu, yoksa bulunamadığını mı söylüyor?
Son haftalarda Resmî Gazete'de yayımlanmış bir değişikliği ya da yakın tarihli bir kararı sorun; veritabanının güncelliğini görürsünüz.
Kendi dosyanızdan bir sözleşme ya da dilekçe yükleyin ve çıktının biçimini kontrol edin.

"En iyi" iddiası neyle ölçülür?

Bir hukuk yapay zekasını iyi yapan, ölçülebilir dört şeydir: kapsam (kaç karar, hangi kurumlar, hangi yıllar), güncellik (en yeni karar ve mevzuat ne zaman eklendi), doğrulanabilirlik (her atıf açılıp okunabiliyor mu) ve gizlilik (veri nerede işleniyor). Bu sorulara sayı ve tarih vermeyen bir "en iyi" iddiasını, kendi dosyanızla deneyerek sınayın.

Vesika bu ölçütlerde nerede duruyor?

Kapsam: 11.5 milyondan fazla karar ve mevzuat, 126 kaynak; Yargıtay, Danıştay, Anayasa Mahkemesi, bölge adliye ve ilk derece mahkemeleri, düzenleyici kurullar ve mevzuat. Kurum kurum belge sayıları ve son güncelleme tarihleri kurum sayfalarında; sayılar veritabanından her gün okunur.
Güncellik: Yeni kararlar ve mevzuat veritabanına düzenli olarak eklenir; o gün eklenenler Günlük Hukuk Bülteni'nde özetlenir. Resmî Gazete'de yayımlanan mevzuat Resmî Gazete arama sayfasında.
Doğrulanabilirlik: Yanıttaki her atıf, size ulaşmadan veritabanındaki kayıtla eşleştirilir; eşleşmeyen atıf yanıta giremez. Karar metni değiştirilmeden açılır. Nasıl çalıştığı atıf denetimi rehberinde.
Mevzuat: Değişen maddelerin önceki metinleri saklanır; iki metin arasındaki fark görülebilir (mevzuat arama).
Belge: Dilekçe, sözleşme ve ihtarname taslağı emsallerle hazırlanır; UDF, Word ve PDF olarak alınır. Gelen belge, dikkat gerektiren hükümleriyle incelenir.
Gizlilik: Belgeler ve sorgular model eğitiminde kullanılmaz; büyük kurumlar için asistan, veritabanı ve model kendi sunucularında çalışır. KVKK açısından ayrıntılar kurum içi hukuk yapay zekası rehberinde.

Vesika'yı kendi örnek olayınızla görmek için demo talep edin.

Sık sorulan sorular

Avukatlar için en iyi yapay zeka hangisi?

Tek bir doğru yanıt yoktur; araç, işinize ve verinizin hassasiyetine göre seçilir. Ölçülebilir ölçütlere bakın: güncel Türk karar ve mevzuat veritabanı, her iddiada kaynak, atıfların gerçek kayıtla denetlenmesi, kararın değiştirilmeden açılması ve verinin nerede işlendiği. Adaylarınızı kendi dosyanızla deneyerek karşılaştırın.

Hukuk yapay zekası ile genel amaçlı bir sohbet asistanı arasındaki fark nedir?

Genel amaçlı sohbet asistanları Türk yargı kararlarının güncel bir veritabanına bağlı değildir ve var olmayan karar numaraları üretebilir. Hukuka özel bir asistan, yanıtını bir karar ve mevzuat veritabanından kurar ve her atfı açılabilen bir kayda bağlar.

Yapay zeka hukuk programları KVKK'ya uygun mu?

Araca bağlıdır. Belgelerin hangi ülkede işlendiği, yurt dışına aktarılıp aktarılmadığı, model eğitiminde kullanılıp kullanılmadığı ve kurum içi kurulum seçeneği sorulmalıdır. Müvekkil belgesi kişisel veri içerir ve avukat ayrıca sır saklamakla yükümlüdür.

Hukuk asistanı avukatın yerini alır mı?

Hayır. Araştırmayı ve taslağı hızlandırır; kararın olaya uygulanıp uygulanmayacağı ve nihai hukuki değerlendirme avukata aittir. Bu yüzden iyi bir araç, her atfı avukatın kendisinin okuyabileceği tam metne açar.

Kullandığım karar veritabanından yapay zeka asistanına geçerken neye dikkat etmeliyim?

Kapsamı karşılaştırın (kurumlar, yıllar, belge sayısı), aynı aramaları iki araçta yapıp sonuçları yan yana koyun, yeni aracın her künyesini açıp doğrulayın ve kendi belgelerinizin aktarılıp aktarılamayacağını sorun. Geçişi bir deneme süresinde, gerçek bir dosya üzerinde yapın.

Bu rehber genel bilgi amaçlıdır ve hukuki görüş değildir; somut uyuşmazlıkta güncel mevzuatı ve içtihadı kontrol edin.

Hukuk yapay zekası nasıl seçilir? Avukatlar için yapay zeka asistanı rehberi